Co to jest ETN na kryptowaluty?

Co to jest ETN na kryptowaluty?

ETN na kryptowaluty to papier wartościowy, którego wartość zależy od ceny kryptowaluty lub indeksu kryptowalut. Można go kupić i sprzedać na giełdzie przez rachunek maklerski. Nie wymaga to własnego portfela kryptowalutowego ani zarządzania kluczami prywatnymi. Inwestor posiada papier wartościowy, a nie kryptowalutę.

Przykładem jest Virtune Bitcoin Prime ETP, notowany na GPW pod symbolem ETNVIRBTCP. Wartość produktu zależy od ceny Bitcoina. Aktualne dane i dokumenty są dostępne na jego stronie.

GPW zalicza ETN do instrumentów dłużnych. W przypadku Virtune Bitcoin Prime ETP to Virtune odpowiada za wypłatę kwot należnych posiadaczom papierów zgodnie z warunkami produktu. Przechowywane Bitcoiny zabezpieczają te wypłaty. Inwestor posiada papier wartościowy; nie zarządza Bitcoinami przechowywanymi w produkcie ani nie może ich samodzielnie wysłać do własnego portfela.

Czym różnią się ETN, ETP, ETC i ETF?

ETP to ogólne określenie produktów notowanych na giełdzie. Virtune używa go w nazwach swoich produktów, które GPW klasyfikuje jako ETN.

Kupując ETF, inwestor nabywa jednostkę lub certyfikat funduszu. W przypadku ETN posiada papier dłużny, z którego płatności ma wykonać emitent. GPW rozróżnia ETF, ETC i ETN. Produkty ETC dotyczą przede wszystkim surowców.

Na GPW jest też notowany fundusz z kategorii ETF, którego wartość zależy od ceny Bitcoina. Dwa produkty mogą więc zależeć od ceny tej samej kryptowaluty, a mimo to mieć inną konstrukcję prawną.

Co kupujesz w poszczególnych przypadkach?

Rodzaj zakupu	Co posiadasz?	Gdzie kupujesz?
ETN na kryptowaluty	Papier wartościowy	Na giełdzie przez rachunek maklerski
ETF	Jednostkę lub certyfikat funduszu	Na giełdzie przez rachunek maklerski
Bezpośredni zakup kryptowaluty	Kryptowalutę, którą możesz przenieść do własnego portfela	Na platformie obrotu kryptowalutami

Różnice dotyczą też tego, co produkt śledzi. Virtune Bitcoin Prime ETP zależy od ceny Bitcoina, Virtune XRP ETP od ceny XRP, a Virtune Coinbase 50 Index ETP od indeksu obejmującego kilka kryptowalut.

Rodzaj posiadanego aktywa i jego kwalifikacja podatkowa mają znaczenie przy rozliczeniu sprzedaży ETN lub kryptowaluty. Polski rezydent podatkowy może wykazywać te transakcje w różnych częściach PIT-38.

Co oznacza fizyczne zabezpieczenie?

Bitcoiny odpowiadające Virtune Bitcoin Prime ETP przechowuje Coinbase Custody Trust Company LLC w cold storage, czyli z kluczami prywatnymi utrzymywanymi offline. Przechowywane Bitcoiny są zabezpieczeniem płatności należnych posiadaczom papierów. W sprawach dotyczących tego zabezpieczenia posiadaczy reprezentuje agent zabezpieczeń.

Jeśli Virtune nie będzie mogło zapłacić kwot należnych posiadaczom papierów, zabezpieczenie może posłużyć do ich wypłaty. Pieniądze ze sprzedaży Bitcoinów mogą jednak nie wystarczyć na wszystkie należne płatności i koszty.

Zabezpieczenie nie chroni przed spadkiem ceny Bitcoina. Produkt nie zapewnia ochrony zainwestowanego kapitału.

Od czego zależy cena produktu?

Na wartość Virtune Bitcoin Prime ETP wpływają cena Bitcoina oraz ilość Bitcoinów przypadająca na jeden papier. Opłata za zarządzanie zmniejsza tę ilość w czasie. Znaczenie ma również kurs wymiany PLN na USD: produkt jest notowany w PLN, a cenę Bitcoina często podaje się w USD. Notowanie w PLN nie usuwa wpływu zmian kursu walutowego.

Bieżącą opłatę i pozostałe dane podaje strona Virtune Bitcoin Prime ETP. Szczegóły obliczeń określają warunki końcowe produktu.

Jak wygląda handel na GPW i jakie są koszty?

Produkty Virtune są notowane na GPW w PLN. Animatorem rynku jest Raiffeisen Bank International AG. Zlecenia kupna i sprzedaży składa się przez dom maklerski podczas sesji giełdowej.

Cena kupna może być wyższa od ceny sprzedaży w tej samej chwili. Ta różnica to spread. Do kosztów należą też prowizja maklerska oraz opłata za zarządzanie, która zmniejsza wartość produktu. Jeśli na rachunku dochodzi do wymiany waluty, mogą pojawić się również koszty przewalutowania.

W obrocie giełdowym nie ma osobnej opłaty wejścia lub wyjścia, poza prowizją maklerską.

Virtune Bitcoin Prime ETP: koszty

Koszt	Kto określa koszt?	Kiedy?
Prowizja maklerska	Broker	Przy każdym zakupie i sprzedaży
Różnica między ceną kupna a ceną sprzedaży	Kupujący i sprzedający na giełdzie	Przy każdej transakcji
Opłata za zarządzanie, 0,25% rocznie	Emitent	Na bieżąco, pomniejsza wartość produktu
Przewalutowanie	Broker	Przy obrocie w innej walucie

ETN można kupić przez rachunek maklerski, w tym IKE lub IKZE, jeśli dany produkt jest dostępny w ofercie dla takiego rachunku.

Jakie ryzyka warto rozumieć?

Cena Bitcoina może się zmieniać także wtedy, gdy GPW jest zamknięta. Na kolejnej sesji cena produktu może więc odbiegać od ostatniego kursu, a spread może się poszerzyć. Gdy brakuje ofert kupna, sprzedaż papieru może potrwać dłużej lub nastąpić po mniej korzystnej cenie. Utrata Bitcoinów podczas przechowywania może z kolei zmniejszyć wartość zabezpieczenia dostępnego na wypłaty dla posiadaczy.

Zasady wypłat oraz prawa posiadacza papieru wynikają z warunków produktu. Prospekt, dokument KID i warunki końcowe są dostępne na stronie produktu.

Przy bezpośrednim posiadaniu kryptowaluty trzeba natomiast uwzględnić ryzyko utraty kluczy prywatnych lub kradzieży z portfela. Może to oznaczać utratę kryptoaktywów.