Co to jest Bitcoin?
Podsumowanie
Bitcoin to otwarta sieć płatnicza, której własnym kryptoaktywem jest BTC. Pozwala przesyłać BTC bez jednej firmy prowadzącej rejestr sald. Uczestnicy sprawdzają transakcje według wspólnych reguł, a podaż jest ograniczona do 21 milionów BTC. Pierwsze oprogramowanie i sieć uruchomiono w 2009 roku.
- Bitcoin pozwala przesyłać BTC między osobami korzystającymi z tej samej otwartej sieci.
- Nowe BTC powstają w ramach nagród za bloki; limit podaży wynosi 21 milionów BTC.
- Klucz prywatny pozwala zatwierdzać wydanie BTC i wymaga odpowiedniego przechowywania.
- Virtune Bitcoin Prime ETP wiąże wartość papieru na rachunku maklerskim z ceną BTC.
Co to jest Bitcoin?
Bitcoin to otwarta sieć płatnicza oraz nazwa jej własnego kryptoaktywa, oznaczanego symbolem BTC. Uczestnicy sieci wspólnie sprawdzają rejestr transakcji. Nie zarządza nim jeden bank ani firma, która mogłaby samodzielnie zmienić saldo użytkownika. Osoba lub grupa posługująca się pseudonimem Satoshi Nakamoto opublikowała pierwsze oprogramowanie Bitcoina w 2009 roku. Tożsamość twórcy pozostaje nieznana.
Przykładowo dwie osoby mieszkające w różnych krajach mogą przesłać sobie BTC w tej samej sieci. Nadawca zatwierdza przelew kluczem prywatnym, a odbiorca otrzymuje BTC, które może zachować lub wysłać dalej. Nie otrzymuje automatycznie PLN na rachunek bankowy. Zamiana BTC na zwykłą walutę jest odrębną transakcją sprzedaży.
Jak działa przelew i wydobycie Bitcoina?
Portfel wysyła podpisaną instrukcję przelewu. Komputery uczestników sprawdzają między innymi, czy nadawca może wydać wskazane BTC. Górnicy, czyli uczestnicy wykonujący obliczenia w mechanizmie proof of work, zbierają poprawne transakcje w bloki. Kolejne bloki tworzą blockchain. Dopisywanie następnych bloków sprawia, że wcześniejszy zapis jest coraz trudniejszy do zmiany.
Za dodanie bloku górnik otrzymuje przewidzianą przez protokół nagrodę oraz opłaty transakcyjne. Nowe BTC trafiają do obiegu właśnie w ramach tej nagrody. Jej część pochodząca z emisji zmniejsza się o połowę co 210 000 bloków. To halving Bitcoina. Reguły ograniczają łączną podaż do 21 milionów BTC; nie oznacza to, że wszystkie te jednostki już istnieją. Limit emisji nie wyznacza ceny rynkowej.
Klucz prywatny pozwala zatwierdzać wydanie BTC. Utrata klucza bez możliwości odtworzenia portfela może odebrać dostęp do środków. Kopia zapasowa portfela pomaga przy awarii urządzenia, a ujawnienie klucza innej osobie może pozwolić jej przesłać BTC na własny adres.
Bitcoin a papier wartościowy na GPW
Virtune Bitcoin Prime ETP jest papierem wartościowym, którego wartość zależy od ceny BTC. Inwestor kupuje go na rachunek maklerski. Na GPW produkt jest notowany w PLN jako ETNVIRBTCP od 25 lutego 2026 r. Jego ISIN to SE0027598038. GPW klasyfikuje go jako ETN, czyli papier dłużny; ETP w nazwie jest szerszym określeniem produktu giełdowego.
Inwestor posiada papier wartościowy i nie obsługuje własnego portfela ani kluczy prywatnych. Bitcoinów będących zabezpieczeniem produktu nie można samodzielnie przesyłać w sieci. Przechowuje je Coinbase Custody Trust Company LLC. Virtune stosuje cold storage, w którym klucze prywatne pozostają offline.
Produkt jest dostępny między innymi w XTB, BOŚ, ING i Alior Banku, także na IKE i IKZE. Przy kupnie Bitcoina przez rachunek maklerski inwestor może znaleźć ten papier u brokera po pełnej nazwie produktu lub symbolu ETNVIRBTCP.
Virtune Bitcoin Prime ETP: koszty
| Koszt | Kto określa koszt? | Kiedy i jak? |
|---|---|---|
| Prowizja maklerska | Broker | Przy zakupie lub sprzedaży, jeśli broker nalicza prowizję |
| Różnica między ceną, po której inwestor może kupić, a ceną, po której może sprzedać (spread) | Kupujący i sprzedający na giełdzie | W cenach kupna i sprzedaży, bez osobnej opłaty |
| Opłata za zarządzanie, 0,25% rocznie | Emitent | Na bieżąco, pomniejsza wartość produktu |
| Przewalutowanie | Broker | Przy wymianie waluty na rachunku przez brokera |
Co wpływa na ryzyko inwestycji?
Cena Bitcoina może gwałtownie spaść. Rynek BTC działa całą dobę, a papierem handluje się podczas sesji GPW. Ruch ceny w nocy lub w weekend może więc być widoczny dopiero w ofertach na kolejnej sesji. Spread, czyli różnica między ceną kupna i sprzedaży, oraz prowizja brokera wpływają na koszt transakcji. Odrębna opłata za zarządzanie zmniejsza ilość BTC przypadającą na papier.
Virtune odpowiada za wykup papieru, czyli wypłatę posiadaczowi kwoty obliczonej według zasad produktu. Jeśli Virtune nie zapłaci kwot należnych posiadaczom, przechowywane BTC służą pokryciu jej zobowiązań. Posiadaczy reprezentuje agent zabezpieczeń. Wypłata zależy od wartości dostępnego zabezpieczenia po kosztach. Utrata BTC u podmiotu przechowującego zmniejszyłaby aktywa przeznaczone na te płatności.
Źródła
- Bitcoin.org: Frequently Asked Questions
- Bitcoin.org: How does Bitcoin work?
- Bitcoin Developer Reference: Blockchain: dokumentacja referencyjna Bitcoina (po angielsku)
- Bitcoin.org: Securing your wallet
- Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie: Karta instrumentu ETNVIRBTCP
- Virtune: Warunki końcowe (po angielsku): Virtune Bitcoin Prime ETP
- Komisja Nadzoru Finansowego: Kryptoaktywa – czy wiążą się z wyższym ryzykiem
- Virtune: Prospekt podstawowy Virtune z 2 kwietnia 2026 r. (po angielsku)


